|
Onderwijsvernieuwing?
Het zal u niet ontgaan zijn: ik werk in het onderwijs! Nu was dat nooit mijn opzet, moet ik eerlijk gezegd bekennen…., maar God’s wegen zijn ondoorgrondelijk. Na mijn atheneum kwam ik terecht op de Vrije Universiteit in Amsterdam om sociale geografie te studeren, maar dat lukte niet omdat ik daar eigenlijk nooit bewust voor gekozen heb (behalve dat ik iets had met ontwikkelingslanden omdat ik vrijwilligerswerk deed bij de wereldwinkel). Daarnaast was ik een echte boerenlul uit het dorp Brunssum, en kon ik mijn moeder eigenlijk niet missen (ik ben enig kind, moet u weten). Ik ging dus dood van de heimwee en was zielsgelukkig dat ik na een maandje of 6 weer terug naar het zuiden kon vertrekken.
Toen kwam de vraag wat ik dan wel moest gaan doen. Voor mij was het duidelijk: ik wilde naar de kunstacademie in Maastricht. Had mijn vader (met name) me nog van die keuze kunnen afhouden bij het behalen van mijn atheneum-diploma, nu, na een tijdje het onafhankelijke studentenleven te hebben genoten in Amsterdam, was ik vooral mondiger geworden en dus kon mijn vader de spreekwoordelijke bomen in . Ik toog naar Maastricht en deed daar een toelatingsinterview. Hoe groot was mijn teleurstelling, toen de directeur me vertelde dat ik onmogelijk kon starten omdat ik nu eerst mijn militaire dienstplicht moest gaan vervullen. Echter…., niets bleek minder waar…….., een onderzoekje bij de gemeente Brunssum bracht aan het licht dat ik in een gunstige maand geboren was (boogschutters zijn ook zoooooo bijzonder). Ik had nog uitstel en kon aan een tweede studie beginnen. Dus ik bellen met Maastricht, maar de inschrijvingstermijn was gesloten! Toen bellen met mijn tweede keus: de sociale academie in Sittard. Ook gesloten. En toen kwam mijn derde keus: de pedagogische academie. Daar werd ik met open armen ontvangen : mijn intakegesprek verliep gesmeerd; zo’n jongeman met een een atheneumdiploma en een jaartje universitaire ervaring zou het prima doen! Temeer omdat ik daarnaast veel ervaring had opgedaan in het werken met kinderen (vele zomers kindervakantiewerk gedaan) en uiterst creatief was. Ik kan een heel relaas schrijven over die opleiding en zal dat t.z.t. nog wel eens doen, maar ik slaagde in 1981 en wilde toen wel naar de kunstacademie, in dit geval de eerstegraads lerarenopleiding tehatex.
(zie kolom midden voor vervolg) | |
(vervolg van kolom links.....)
![]() |
In plaats van een stevig stukje toneel opvoeren en met S-5 naar huis gestuurd te worden, koos ik voor de moeilijkste weg (zo zit ik trouwens nog steeds in elkaar) : ik deed een beroep op de wet gewetensbezwaren militaire dienst. Anders gezegd : ik weigerde de militaire dienstplicht! Voor mijn vader was dat een absolute schok: als ex-militair die van 1947 tot 1949 in Indonesië zijn dienstplicht had moeten vervullen was dit ronduit fucking unbelievable. Hij zag mij al carričre maken als beroepsmilitair en met mijn vwo-diploma de KMA doen……. Majoor Velraeds of zo iets.
Ik verdween dus voor 18 maanden en 20 dagen als tewerkgesteld erkend gewetensbezwaarde en kwam via die weg terecht bij mijn eerste baan bij uitzendbureau Start. Na “Start” belandde ik na een aantal jaren bij het COA (contactcentrum Onderwijs Arbeid) en pas in 1991 had ik zo strontgenoeg van het Limburgse circuit van regenten dat ik middels een prettige ontslagregeling de tijd nam om na te denken over mijn (werkende) toekomst. Ik herinnerde me dat ik nog altijd een onderwijzersdiploma had en dacht “zo’n klasje kinderen is misschien wel goed voor me, ik trek de deur van de klas achter me dicht, niemand bemoeit zich met me en ik heb verder van niemand last”. Zo begon ik via vervangingen aan mijn onderwijzerscarričre. Dertien lange jaren basisonderwijs……, ik kan u allen verzekeren dat ik in die jaren me weer herinnerde waarom ik op de pedac (nu pabo) al wist waarom ik niets met dat onderwijsvolk te maken wilde hebben. En het idee dat je de klasdeur achter je kont dicht trekt en dan verder van niemand last hebt, is ook volstrekt onwaar gebleken.
Inmiddels werk ik ook alweer zes jaar in het middelbaar beroepsonderwijs als leraar op het ROC (regionaal opleidings centrum) Arcuscollege. Mijn ervaringen daar hebben geen positiever beeld kunnen verwezenlijken over het onderwijsveld en de mensen die daar (met de nodige fantastische uitzonderingen overigens! ) in werken. Onderwijs sucks! Bovendien is onderwijs een soort wonderolie van deze maatschappij : als er ergens stront aan de knikker is en men ontdekt bijvoorbeeld via een onderzoek dat er een gebrek aan waarden en normen is, dan wordt dat probleem aangekaart in het onderwijs. Liefst in het basisonderwijs natuurlijk, want je moet natuurlijk jong beginnen met vernieuwingen/verbeteringen, niet waar ? Of het nu gaat om projecten over roken en drugs, vuurwerk, ongezonde voeding, tandverzorging, discriminatie en rascisme, zinloos geweld, zorg voor het milieu, zorg voor je hart en beweging, aandacht voor SOA’s en condoomgebruik, reduceren van uitstoot van schadelijke stoffen voor het milieu of wat dan ook………….. alle goedbedoelde folders en lesbrieven komen terecht op het bureau van de meester van groep 7 en 8 en de directeur vindt dat voor al deze onderwerpen tijd gemaakt moet worden (omdat hij van zijn bestuur te horen heeft gekregen dat dat moet).
Behalve al die goedbedoelde onzin (want van al die projecten tegen het roken kom ik nu “mijn” kinderen van de basisschool tegen met een peuk op de bek) zijn er dan nog de onderwijsvernieuwingen die door ieders strot geramd worden omdat politici vinden/denken dat het onderwijs het niet goed doet. Zo’n onderwijsvernieuwing is een heel circus trouwens, dat op hoog niveau gestalte krijgt. Je realiseert je niet hoeveel portemonnees goed gevuld worden met de invoering van onderwijsvernieuwing en je snapt natuurlijk wel dat dat niet de portemonnees zijn van de mensen op de werkvloer, de mensen die zo’n vernieuwing tegen heug en meug in MOETEN doorvoeren. In de praktijk merk je er meestal van dat je lesroosters gecomprimeerd worden, zodat je niet eens meer pauze hebt en letterlijk nog geen tijd meer hebt om te schijten. Ergens wordt dan “tijd” gemaakt (tijd die je eigenlijk nodig hebt voor correctiewerk en voorbereiding, maar dat hoeft van de directeur niet meer omdat je de leerlingen zelf moet laten nakijken en voorbereiden hoeft ook niet meer, want de handleidingen van de moderne methodes zijn volgens de directeur geweldig) zodat je kunt bijscholen/ nascholen. Dat regelt de directeur allemaal in de tijd dat jij het brood op de plank van de school verdient door gewoon met leerlingen bezig te zijn. Vervolgens worden er dan wat vreemde snoeshanen van een onderwijsbegeleidingsdienst ingehuurd die jou gaan vertellen hoe je het moet gaan doen in de toekomst. Boodschap : je doet het nu niet goed (genoeg) en jij moet een nieuw kunstje gaan leren. Zo’n snoeshaan van de onderwijsbegeleidingsdienst is trouwens in een behoorlijk aantal gevallen een academisch geschoold jongeheertje of jongedame die van zijn lang- zal – ze – leven nog never nooit voor een klas kinderen gestaan heeft. Het betreft meestal het type dat je met genoegen 15 minuten alleen zou willen laten met jouw klasje, zodat ze, geheid, “gelyncht” zouden worden. Ooit heb ik eens zo’n eigenzinnige stagiair van de pabo gehad, die als 3e jaars meende het vak al
onder de knie te hebben. De jongedame in kwestie maakte er zo’n ongelooflijke puinhoop van, dat ik na afloop van haar lesje (dat mede geobserveerd werd door een docent van de pabo) opmerkte dat ze blij kon zijn dat de kinderen niet meer met kroontjespennen schrijven, anders zou ze beslist als een soort circusact in het bord vastgespijkerd hebben gezeten, omdat de kinderen hun kroontjespennen als dartpijlen op haar zouden hebben gericht. De betreffende pabodocent (ex-studiegenoot pedagogiek van mij ) vond het allemaal wel meevallen, waarop ik hem vriendelijk heb duidelijk gemaakt dat ik onder deze omstandigheden geen behoefte meer had aan stagiairs van de pabo.
Om een toch al te lang verhaal iets korter te maken……………. U begrijpt hoe blij ik was met de uitkomsten van het parlementaire onderzoek van de commissie Dijsselbloem. Eindelijk! Desalniettemin ben ik bang dat er op de korte termijn niet zo heel veel zal veranderen. Zoals ik al zei: er worden heel wat beurzen goed gevuld met onderwijsvernieuwing. En dat terwijl in mijn ogen het vak van leraar zo duidelijk laat zien wat kinderen nodig hebben (en het ging toch om die kinderen?): een inspirerende, bevlogen vakmens, iemand die kan acteren met lijf, stem, mimiek. Iemand die zijn/haar passie kan overbrengen, iemand die vooral KENNIS van zaken heeft en daarnaast een aantal sociaal emotionele vaardigheden beheerst waardoor hij/zij een goed contact met zijn doelgroep heeft. Die leraar echter behoort tot een uitstervend ras…….
| |
vervolg kolom midden
![]() |
En als ik weleens mijn visie ten toon spreid onder mijn collega’s,dan word ik met afgrijzen aangestaard alsof ik een aftands fossiel ben, ongeveer net zo als wanneer ik weleens wat zeg over de kwaliteit van de hedendaagse muziek. Mij valt altijd op dat de hardlopers bij onderwijsvernieuwingen vooral leraren zijn die graag van het rechtstreekse contact met de kindjes af willen, want dat is maar lastig! Het zijn de types die niet houden van toneel, drama, cabaret en muziek, die moeite met orde hebben in hun klasje, die snel schichtig om zich spiedend een veilig heenkomen trachten te zoeken, wanneer ze wat steviger aangesproken of aangekeken worden. De voorstanders van het studiehuis, de voorstanders van het “maatjesleren”, de voorstanders van het cgo-onderwijs…… het zijn eigenlijk allemaal mensen die geen les kunnen geven en blij zijn dat ze dat binnenkort ook niet meer hoeven. Ik vond het op de basisschool al not done dat er collega’s waren die geen muziek gaven, of geen tekenles, of geen gymles, omdat ze het niet leuk vonden of er niet zo goed in waren. Dat er hordes collega’s waren die hun hele volwassen leven konden doorbrengen in de kleutergroep of hoogstens tot groep 5, omdat ze zelf niet konden rekenen en slecht in spelling waren. Die bovendien de kindjes vanaf groep 6 maar brutale, vervelende kinderen vonden. Die daarnaast als goedkope kutsmoes dan ook nog eens beweerden dat die meester ook niet geschikt was voor haar kleuters en beter paste bij die grote kinderen omdat hij wel goed was in gym en muziek en dat paste wederom weer goed bij het schoolverlaterskamp en de afscheidsmusical. My foot! De dames hadden vooral geen zin in de lastige bijkomstigheden.
Zo, dat moest ik even kwijt……….., stoort u zich vooral aan de ongenuanceerdheid van een en ander, want zo stoor ik mij al sinds 1991 aan de ongenuanceerde uitspraken van managers, politici en alle andere mensen die menen iets over het onderwijs te moeten zeggen. Ik heb meestal het gevoel of ik in een voetbalelftal speel waar geen Johan Cruijff trainer is, maar Tom van ’t Hek samen met Yomanda de scepter zwaait. Wordt – ongetwijfeld - vervolgd.
The name is Raeds........VELraeds!!
| |